Genemuider bovenstem geld waard

De hervormde gemeente voert een ingrijpend onderhoud door aan het Zwier van Dijk-orgel uit 1885. Ondanks het feit dat het orgel en de kerk niet tot de gerenommeerde monumenten behoren is het de gevatte Genemuiders gelukt toch subsidie van de provincie te krijgen. Dat is te danken aan de koppeling van het orgel met de unieke bovenstem, die men in de vissersplaats op zondagen en bij evenementen kan beluisteren en die gerekend wordt tot het ‘immateriële erfgoed’.  


Kees Posthumus schrijft daarover in de jongste uitgave van het blad Kerk Magazine. Hij vertelt dat het orgel voor het laatst onderhanden is genomen in 1987. Er was dringend behoefte aan nieuw grootonderhoud. Probleem is alleen dat de restauratie veel geld kost. Door intensief overleg met de provinciale overheid is het toch tot subsidie gekomen.

Het orgel zelf is geen monument en kwam niet voor subsidie in aanmerking. De oplossing werd gevonden door een brug te slaan naar een levendige traditie die wel bij het immaterieel erfgoed behoort: het zingen van de bovenstem. Je komt deze traditie in slechts enkele vissersplaatsen tegen. De tenor zingt daarbij boven de melodie uit. De organist zet daarvoor de toon. Het is niet helemaal duidelijk waar de traditie van de bovenstem vandaan komt. In Genemuiden was de stem al aanwezig in de negentiende eeuw. De subsidieaanvraag werd dan ook gekoppeld aan de behoefte deze bovenstem levend te houden. Daar bleek de provincie Overijssel gevoelig voor. Te meer omdat er in Genemuiden relatief weinig cultureel erfgoed te vinden is. De kerkrentmeesters stemden er in toe dat de provincie ook allerlei grondboringen verrichtte in de grond bij de kerk, zodat de archeologen zich een beter beeld konden vormen van de ontstaansgeschiedenis van de tapijtstad.

De bovenstem draagt er in bij dat de  psalmen kunnen blijven worden gezongen. De notatie van de bovenstem wordt nu ook vastgelegd voor organisten en zangers, zodat de traditie kan worden overgedragen aan een jongere generatie.

Foto: internet Breman Genemuiden
Informatie: verhaal.nicolaas@hervormdgenemuiden.com