Foto: De voormalige universiteit aan de Broederweg, Kampen 2
Gereformeerde toer door Kampen
Kampen zet een nieuwe stadswandeling op het programma. ‘Op de Theologische Toer’ wordt officieel woensdag 6 mei vanaf 14.30 uur – 16.00 uur gepresenteerd en laat het roemrijke verleden van de Hanzestad zien, toen er nog twee theologische universiteiten waren.
Initiatiefnemers voor de stadswandeling zijn Kampen Partners, de gemeente Kampen en de Theologische Universiteit Utrecht. De toer mikt op inwoners, bezoekers en nostalgische kerkmensen die de theologische geschiedenis van de stad willen ontdekken.
Kampen was van 1854 tot 2024 een belangrijk centrum van gereformeerde theologie in Nederland. Twee theologische universiteiten vormden lange tijd het intellectuele en religieuze hart van de stad. Het begon in 1854, toen afgescheiden gereformeerden een plek zochten voor een opleiding en in Kampen belandden, waar een gunstig vestigingsklimaat aanwezig was; er waren geen extra gemeentelijke belastingen dankzij de inkomsten die de stad dekte vanuit pachtgronden op het Kampereiland. De colleges vonden aanvankelijk plaats bij de hoogleraren thuis: Simon van Velzen, Anthony Brummelkamp en Tamme Foppens de Haan.
Met het vertrek van de Theologische Universiteit Utrecht in 2024 kwam een einde aan dit hoofdstuk.
“De universiteit is vertrokken, maar het gesprek dat hier eeuwenlang werd gevoerd blijft,” aldus de initiatiefnemers voor de website 1Zwolle.
De route biedt een theologisch portret van Kampen en voert langs universiteitsgebouwen, professorenwoningen, kerken en de voormalige synagoge. Start- en eindpunt is de Bovenkerk, vlak bij de plek waar de universiteit in 1854 begon, dat was in het kerkgebouw van de Christelijk Afgescheiden Gemeente in de Hofstraat.
De lancering start om 14.30 uur bij de Bovenkerk en duurt tot 16.00 uur. Op het programma staan onder meer een reüniewandeling langs de eerste haltes van de route, persoonlijke verhalen en ‘het Theologisch Terras’. In totaal zijn er 25 locaties waar men even stil staat. Het gaat langs bijzondere plekken van de gereformeerden, maar ook langs een oude schuilkerk, een synagoge en kloosterlocaties die in de Middeleeuwen volop aanwezig waren in Kampen.
Prof. dr. Leon van den Broeke heeft geholpen de tocht uit te stippelen. Hij vertelt er over in het Nederlands Dagblad. Hij laat bijvoorbeeld de voormalige woning van Klaas Schilder zien, voorman van wat in de wandelgangen wel Kampen 2 heette, de theologische opleiding van de vrijgemaakten die vanaf 1944 zich hadden losgemaakt van de synodaal gereformeerden. Hij woonde aan de Vloeddijk 101; het huis waar voor hem prof. Harm Bouwman had gewoond. Ook de huizen van Anthony Brummelkamp (Nieuwe Markt), Detmer Deddens, Kees Vonhof en Jan Ridderbos komen voorbij. Een bijzondere plek is ook Broederweg 19, waar Roelof Jan Dam heeft gewoond, de docent klassieke talen die in de oorlog is gefusilleerd.
De wandeling vormt tevens de opmaat naar de volgende editie van de Nicolaaslezing, het jaarlijkse debat over geloof, identiteit en de toekomst van Kampen. Die lezing zal plaatsvinden op 5 juni.
Foto: de voormalige universiteit aan de Oudestraat c.q. Koornmarkt (Kampen 1)